Cień na Placu Centralnym

Projekt odrzucony: Projekt zakłada montaż ośmiu pergoli wokół istniejących ławek na Placu Centralnym. Na etapie wstępnej weryfikacji projekt został poddany ocenie merytoryczno-prawnej oraz przekazany do zaopiniowania właściwym jednostkom, w tym m.in. do Miejskiego Konserwatora Zabytków, który poinformował, że:”… planowane zamierzenie dotyczy terenu układu urbanistycznego Nowej Huty, wpisanego do rejestru zabytków pod numerem A-1132, decyzją z 30.12.2004 r. Przedmiotem ochrony jest rozplanowanie ulic, placów, bryły, gabaryty i usytuowanie budowli, wystrój wnętrz architektoniczno – krajobrazowych, rozplanowanie zieleńców oraz zieleń komponowana. Na terenie objętym zamierzeniem obowiązują zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru „Centrum Nowej Huty”, przyjętego uchwałą nr XCII/1362/13 Rady Miasta Krakowa z dnia 4 grudnia 2013 r.), tym samym wszelkie podejmowane działania muszą być zgodne z jego zapisami. Dodatkowo na omawianym terenie obowiązują zapisy Uchwały Nr XXIX/757/19 Rady Miasta Krakowa z dnia 20 listopada 2019 r. w sprawie utworzenia parku kulturowego pod nazwą Park Kulturowy Nowa Huta (Dz. Urz. Woj. Małop. Z 2019 r. poz. 8347). Zespół architektoniczny i urbanistyczny dzielnicy Nowa Huta w Krakowie został uznany za Pomnik Historii rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 stycznia 2023 roku. Nowa Huta, pierwsze w powojennej Polsce miasto wzniesione w całości i od podstaw, należy do klasycznych przykładów urbanistyki socrealistycznej. Ośrodkiem i najważniejszym miejscem tej kompozycji, jest zrealizowany w latach 1950 – 1956, pięcioboczny Plac Centralny, z którego promieniście wybiega pięć arterii komunikacyjnych – alei wytyczających ramy dla zabudowy blokowej. Wraz z al. Róż stanowi on rdzeń nowego miasta oraz definiuje jego wyraz architektoniczny. Zgodnie z autorskim założeniem projektantów Nowej Huty – zespołu pod kierunkiem Tadeusza Ptaszyckiego, na zamknięciu osi widokowych, na środku Placu Centralnego w miejscu proponowanych pergoli miał znaleźć się obelisk, będący dominantą w kompozycji miasta. W przestrzeni tak kluczowej dla całości układu urbanistycznego Nowej Huty, niedopuszczalne są ingerencje punktowe, wprowadzane w sposób niemający historycznego uzasadnienia i kontynuacji. Forma pergoli oraz materiał nie nawiązują do pierwotnych elementów wyposażenia tej reprezentacyjnej przestrzeni, przez co proponowane elementy zaburzałyby integralność założenia urbanistycznego i obniżały autentyzm cennego wnętrza urbanistycznego. Wprowadzenie tego typu obiektów prowadziłoby do zmiany kompozycji i charakteru placu objętego ochroną konserwatorską. W związku z powyższym MKZ negatywnie opiniuje zamiar umieszczenia na placu ośmiu pergoli drewnianych jako elementów niedostosowanych skalą, wtórnych i nie mających uzasadnienia historycznego." W związku z powyższym projekt pozostaje w sprzeczności z zapisami Uchwały nr XLV/926/26 Rady Miasta Krakowa z dnia 21 stycznia 2026 r. w sprawie Regulaminu Budżetu Obywatelskiego Miasta Krakowa, a w szczególności z § 17 ust. 1 pkt 9), zgodnie z którym w ramach procedury budżetu obywatelskiego nie mogą być realizowane projekty, które w dniu zgłoszenia stoją w sprzeczności z obowiązującymi w mieście planami, politykami, strategiami, programami i innymi uchwałami Rady i zarządzeniami Prezydenta. Nawiązując do powyższego, przedmiotowy wniosek budżetu obywatelskiego zostaje oceniony negatywnie.