Zdrowa Głowa dla Krakowa

Edycja Budżet Obywatelski 2026 Projekt ogólnomiejski - dotyczy całego obszaru Realizacja projektu odbywać się będzie w przestrzeni ogólnodostępnej.

Lokalizacja

Główna lokalizacja: Szpital Miejski Specjalistyczny im. Gabriela Narutowicza w Krakowie, ul. Prądnicka 35-37, 31-202 Kraków

Krótki opis projektu

Program bezpłatnych badań dla mieszkańców Krakowa, mających na celu wczesne wykrycie biomarkerów choroby Alzheimera i Parkinsona. Skierowany jest do osób w grupie ryzyka (obciążenie rodzinne, wiek 50+).

Opis projektu

Główne działania:

1. Rekrutacja i kwalifikacja: Utworzenie punktu zapisów dla mieszkańców Krakowa powyżej 50. roku życia, ze szczególnym uwzględnieniem osób z udokumentowanym obciążeniem rodzinnym (wywiad medyczny).
2. Realizacja badań: Pobranie materiału do badań i oznaczenie kluczowych biomarkerów. Przeprowadzenie testów neuropsychologicznych (badanie pamięci i funkcji poznawczych sprawdzających: pamięć krótkotrwałą i długotrwałą, koncentrację, orientację w czasie i przestrzeni, zdolności językowe np. MMSE (Mini-Mental State Examination).
3. Konsultacje specjalistyczne: Każdy uczestnik z wynikiem nieprawidłowym otrzyma bezpłatną konsultację z neurologiem, w celu ustalenia dalszej ścieżki leczenia/profilaktyki.
4. Edukacja: prowadzona przez neurologopedę, fizjoterapeutę, neuropsychologa  -   trening funkcji poznawczych (pamięć, koncentracja, planowanie), dobieranie ćwiczenia do etapu  choroby, szkolenie dla rodziny, jak pracować w domu. Terapia reminiscencyjna (praca z wspomnieniami), ćwiczenia orientacji w czasie i miejscu, wsparcie emocjonalne, ćwiczenia równowagi, zapobieganie upadkom, utrzymanie sprawności, planowanie dnia, proste zadania logiczne, sortowanie, układanki.
5. Ćwiczenia ruchowe spacery (minimum 30 min dziennie), ćwiczenia koordynacyjne, ćwiczenia siłowe o małej intensywności Rozpowszechnienie materiałów o tym, jak dbać o "rezerwę poznawczą" i opóźniać rozwój otępienia.

UZASADNIENIE PROJEKTU

Wczesna diagnoza to jedyna szansa na skuteczne spowolnienie choroby poprzez zmianę stylu życia i wdrożenie nowoczesnych terapii. Projekt promuje Kraków jako miasto nowoczesnej medycyny, dbające o seniorów i ich rodziny. Choroba Alzheimera i Parkinsona dotyka coraz większą liczbę krakowian, a jej wczesne stadia często przebiegają bezobjawowo. Projekt zakłada realizację pionierskiego programu bezpłatnych badań dla mieszkańców Krakowa, mających na celu wczesne wykrycie biomarkerów choroby Alzheimera i Parkinsona. Skierowany jest do osób w grupie ryzyka (obciążenie rodzinne, wiek 50+), oferując im dostęp do najnowocześniejszej diagnostyki. W związku z tym, że wzrasta populacja osób w wieku podeszłym, dochodzi do wzrostu liczby chorych na choroby neurozwyrodnieniowe: Alzhaimera i parkinsona. Ich objawy i przebieg są obciążeniem nie tylko dla samych pacjentów, ale również ich opiekunów, co stanowi bardzo ważny problem medyczny, społeczny i finansowy w populacjach o wydłużającym się czasie życia. Choroba Alzheimera stanowi istotny problem zdrowotny zarówno w Polsce, jak i w Krakowie, a statystyki wskazują na rosnącą liczbę zachorowań związaną ze starzeniem się społeczeństwa.
W 2021 roku w Polsce na chorobę Alzheimera i schorzenia pokrewne chorowało ponad 500 tysięcy osób Na chorobę Parkinsona choruje w Polsce prawie 100 tys. osób. Co roku diagnozę słyszy nawet 8 tys. nowych pacjentów. Średni wiek zachorowania to 65 lat, jednak coraz częściej diagnozy dotyczą osób młodszych. Ministerstwo Zdrowia szacuje, że problem dotyczy obecnie ok. 700 tys. pacjentów (wraz z innymi chorobami otępiennymi), a do 2038 roku liczba ta może wzrosnąć do 1,2 ml. Celem projektu jest wczesne wykrycie chorób i idnetyfikacja pierwszych objawów choroby jeszcze przed wystąpieniem zaawansowanych zaburzeń pamięci i funkcjonowania. Długofalowe 

Liczba planowanych uczestników biorących udział w projekcie

Szacowana liczba uczestników 200 osób (liczba może zostać zwiększona w przypadku dostępnych środków w ramach budżetu).

Opis procesu rekrutacji

Projekt skierowany jest do osób dorosłych w wieku powyżej 50. roku życia, ze szczególnym uwzględnieniem osób z udokumentowanym obciążeniem rodzinnym (wywiad medyczny), mieszkańców Krakowa . Preferowane będą osoby należące do grup podwyższonego ryzyka wystąpienia chorób ta Kryteria kwalifikacji: Do udziału w projekcie zakwalifikowane zostaną osoby spełniające łącznie następujące kryteria: zamieszkanie na terenie objętym projektem, wiek zgodny z założeniami programu, dobrowolne wyrażenie zgody na udział w projekcie. Kryteria wykluczające obejmować mogą m.in. przeciwwskazania medyczne lub udział w podobnych programach w ostatnim czasie. Działania informacyjno-promocyjne: rekrutacja będzie poprzedzona kampanią informacyjną obejmującą: dystrybucję materiałów informacyjnych (plakaty, ulotki), publikacje w mediach lokalnych i społecznościowych, współpracę z placówkami ochrony zdrowia oraz instytucjami publicznymi, działania bezpośrednie (np. spotkania informacyjne). Materiały promocyjne będą zawierały jasne informacje o celu projektu, zasadach udziału oraz korzyściach wynikających z udziału w badaniach profilaktycznych. Sposób zgłoszeń: Zgłoszenia do projektu przyjmowane będą: telefonicznie, osobiście w biurze projektu lub wskazanych punktach rekrutacyjnych. Formularz zgłoszeniowy będzie zawierał podstawowe dane uczestnika oraz wstępny wywiad zdrowotny. Proces kwalifikacji uczestników Zgłoszenia będą podlegały weryfikacji formalnej i merytorycznej przez zespół projektowy. W przypadku liczby zgłoszeń przekraczającej liczbę dostępnych miejsc, o zakwalifikowaniu decydować będzie: spełnienie kryteriów formalnych, kolejność zgłoszeń lub dodatkowe kryteria punktowe (np. przynależność do grupy ryzyka). Utworzona zostanie również lista rezerwowa uczestników. Informowanie uczestników Osoby zakwalifikowane do projektu zostaną poinformowane o wynikach rekrutacji drogą telefoniczną lub elektroniczną. Otrzymają również szczegółowe informacje dotyczące dalszego udziału, w tym terminów badań oraz zasad przygotowania. Zasady równości i dostępności: Proces rekrutacji będzie prowadzony zgodnie z zasadą równości szans i niedyskryminacji. Zapewniona zostanie dostępność dla osób z niepełnosprawnościami poprzez: możliwość zgłoszeń w różnych formach, dostosowanie materiałów informacyjnych, wsparcie organizacyjne w dotarciu na badania (jeśli dotyczy). Ochrona danych osobowych Dane osobowe uczestników będą przetwarzane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności RODO. Każdy uczestnik przed przystąpieniem do projektu podpisze stosowne zgody na przetwarzanie danych oraz udział w badaniach.

Wykaz sprzętu przewidzianego do wykorzystania w projekcie

Aparat EEG wraz z osprzętem holterem - 1 szt.

Uzasadnienie potwierdzające spełnienie przez projekt kryterium ogólnodostępności

Projekt Zdrowa głowa dla Krakowa spełnia kryterium ogólnodostępności poprzez zapewnienie równego i nieograniczonego dostępu do oferowanego wsparcia dla wszystkich osób spełniających kryteria udziału, bez względu na płeć, wiek, status społeczny, miejsce zamieszkania czy poziom dochodów. Udział w projekcie jest całkowicie bezpłatny, co eliminuje bariery finansowe i umożliwia skorzystanie z badań szerokiemu gronu odbiorców. Rekrutacja uczestników prowadzona będzie w sposób otwarty, z wykorzystaniem różnych kanałów komunikacji (internet, media społecznościowe, plakaty, ulotki placówki ochrony zdrowia), co zapewni równy dostęp do informacji o projekcie. Projekt przewiduje realizację badań diagnostycznych oraz konsultacji specjalistycznych, ukierunkowanych na wczesne wykrywanie chorób. W celu zapewnienia pełnej dostępności: umożliwione zostaną różne formy zapisu (online, telefonicznie, osobiście), miejsca realizacji badań będą dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami (brak barier architektonicznych), przewidziana zostanie możliwość wsparcia organizacyjnego dla osób mających trudności w dotarciu na badania, materiały informacyjne zostaną przygotowane w sposób czytelny i zrozumiały dla różnych grup odbiorców. Projekt nie wprowadza ograniczeń o charakterze dyskryminacyjnym, a jedyne kryteria udziału wynikają z celów zdrowotnych programu i mają charakter obiektywny. Dzięki powyższym działaniom projekt zapewnia powszechny, równy i sprawiedliwy dostęp do świadczeń profilaktycznych w zakresie diagnostyki chorób tarczycy. Sprzęt zakupiony w ramach projektu będzie dostępny, zgodnie ze swoim przeznaczeniem, dla wszystkich mieszkańców Krakowa w godzinach pracy Szpitala.

Kosztorys

Nazwa	Opis	Koszt
Aparat EEG	Aparat EEG wraz z wyposażeniem zaawansowane urządzenia medyczne służące do nieinwazyjnego badania bioelektrycznej czynności mózgu. Stanowią podstawowe narzędzie diagnostyczne w neurologii, psychiatrii oraz neurofizjologii klinicznej, umożliwiając wykrywanie i monitorowanie zaburzeń układu nerwowego.	100 000,00 PLN
Badania analityczne	Badania analityczne: krew, badania analityczne (PMR) białko TAU całkowite, fosforylowane białko TAU beta-amyloid (1-40), beta-amyloid (1-42). Łączny koszt przeliczono dla ilości uczestników projektu 200 os.	603 000,00 PLN
Badanie neuropsychologiczne	Badanie neuropsychologiczne to szczegółowa ocena funkcji poznawczych (pamięć, uwaga, mowa, intelekt) oraz emocjonalnych, mająca na celu wykrycie deficytów wynikających z uszkodzeń mózgu lub chorób neurodegeneracyjnych. Łączny koszt przeliczono dla ilości uczestników projektu 200 os. Koszt jednego badania 150,00 zł	30 000,00 PLN
Konsultacja neurologiczna	Łączny koszt przeliczono dla ilości uczestników projektu 200 os. Koszt jednej konsultacji 350,00 zł.	70 000,00 PLN
Działania edukacyjne	Działania edukacyjne prowadzone przez neuropsycholog/neurologopeda/fizjoterapeuta (prowadzący, materiały, sala)	100 000,00 PLN
Promocja projektu i obsługa administracyjna	Materiały promocyjne, ulotki, broszury, publikacje oraz obsługa administracyjna projektu	25 000,00 PLN
		928 000,00 PLN

Harmonogram działań

Nazwa	Opis	Data
Zakup apartu EEG	Zakup Aparatu EEG wraz z wyposażeniem	pierwsza połowa 2027
Realizacja projektu	Rekrutacja, badania, konsultacje, działania edukacyjne	01.01.2027 - 31.12.2027
Promocja i obsługa administracyjna	Materiały promocyjne, informacja o projekcie, ulotki, broszury, publikacje oraz obsługa administracyjna projektu	01.01.2027 - 31.12.2027

Załączniki

• Oswiadczenie.pdf