W0ŁYŃ 1943 PAMIĘTAMy

Projekt odrzucony: Projekt „WOŁYŃ 1943 PAMIĘTAMY” o numerze BO.OM.1/26 do Budżetu Obywatelskiego został zgłoszony w kategorii Edukacja, jako projekt ogólnomiejski. Projekt zakłada realizację ogólnodostępnej, plenerowej wystawy historycznej na terenie Krakowa, poświęconej pamięci ofiar tragicznych wydarzeń na Wołyniu w 1943 roku. Celem zadania jest godne upamiętnienie poległych oraz stworzenie przestrzeni do refleksji i edukacji historycznej w duchu szacunku, bez współczesnych podziałów narodowościowych. Wystawa będzie miała charakter edukacyjno-informacyjny i zostanie przygotowana we współpracy z historykami oraz specjalistami ds. edukacji. Ekspozycja obejmie około 2025 wielkoformatowych plansz zawierających opracowane merytorycznie treści, archiwalne fotografie, mapy, relacje świadków oraz kontekst historyczny wydarzeń z 1943 roku. Narracja zostanie skonstruowana w sposób wyważony, skupiony na losach ofiar, dramacie ludności cywilnej oraz potrzebie pamięci i pojednania. Wystawa będzie prezentowana głównie w języku polskim, a w językach angielskim, niemieckim, francuskim, rosyjskim i chińskim treści będą dostępne po zeskanowaniu kodu QR. Ekspozycja będzie prezentowana w przestrzeni publicznej miasta w okresie od 28 czerwca 2027 roku do 29 sierpnia 2027 roku, w miejscach o dużym natężeniu ruchu takich jak: Plac Centralny w Nowej Hucie, Rynek Główny, Planty Krakowskie, Rynek Podgórski, Rondo Mogilskie, Plac Jana Nowaka-Jeziorańskiego. W trakcie weryfikacji merytoryczno-prawnej uzyskano opinię merytoryczną wydaną przez oddział Fabryka Emalia Oskara Schindlera. Zgodnie z w/w opinią: "Przedstawiona propozycja realizacji wystaw czasowych poświęconych ofiarom tzw. rzezi wołyńskiej została opisana w bardzo ogólnikowy sposób, nie zawiera właściwie żadnych informacji na temat dotyczących treści, które mają być prezentowane, jak choćby ogólnej koncepcji wystaw, wyboru postaci i ich skrótowych biogramów, czy historii miejsc związanych ze zbrodnią popełnioną przez ukraińskich nacjonalistów z OUN-UPA na terenie Wołynia i obszarów dawnej Galicji Wschodniej. Nie wiadomo też, czy chodzi o prezentowanie tych samych treści w kilku lokalizacjach, czy pokazanie poszczególnych fragmentów tworzących narracyjną całość. W opisie projektu nie podano też nazwisk autorów wystaw ani materiałów historycznych, czy publikacji, co powoduje, że na tym etapie nie ma możliwości zweryfikowania propozycji pod kątem merytorycznym. Autor wniosku nie napisał, dlaczego wybrał akurat te wskazane przez niego lokalizacje, umieszczenie kilku wystaw w podobnej lokalizacji (Rynek Główny, Planty, pl. Im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego) nie znajduje żadnego uzasadnienia, poza tym, ze miejsca te są odwiedzane przez turystów. Wniosek zawiera też oczywiste błędy i niespójności, autor pisze o druku 2025 plansz, które mają być umieszczone w 6 lokalizacjach. Nawet jeśli można przyjąć, że doszło tutaj do pomyłki i chodziło o 20-25 plansz to w takiej sytuacji koszt ich druku wyceniony przez autora na 120 tys. złotych nie znajduje odzwierciedlenia w stawkach rynkowych. Załączony wstępny kosztorys także w innych pozycjach jest zdecydowanie zawyżony, tłumaczenie wystaw na język rosyjski i chiński jest całkowicie bezcelowe, ze względu na nieznaczną ilość turystów odwiedzających Kraków i posługujących się tymi językami. Kolejna kwestia to przedstawiony harmonogram prac, który w mojej ocenie jest niemożliwy do realizacji, gdyż zebranie materiałów, napisanie tekstów, ich redakcja, konsultacje merytoryczne, a także wykonanie projektu graficznego zajmie więcej czasu niż 3 miesiące. Autor wskazuje także, że wystawie będą towarzyszyć dodatkowe działania edukacyjne, jak spotkania, debaty i prelekcje, ale nie podaje miejsc, w których miałyby się odbywać, ani osób, które brałaby w nich udział. Wobec powyższych zastrzeżeń opiniuję projekt negatywnie jako nierealny do realizacji w przedstawionym zakresie." Projekt spełnia wskazane Regulaminem kryteria ogólnodostępności (efekty realizacji projektu będą dostępne dla wszystkich zainteresowanych mieszkańców przez co najmniej 25 godzin w tygodniu (w przedziale 6:00-22:00) oraz w miarę możliwości dostępne w weekendy (soboty i niedziele). W związku ze zbyt ogólnym określeniem miejsc lokalizacji wystawy, a także z uwagi na fakt przedstawienia wniosku do oceny merytoryczno-prawnej Muzeum w dniu 20.05.2026 r., w terminie do dnia 27.05.2026 r. niemożliwe było ustalenie konkretnych numerów działek na których miałaby zostać postawiona wystawa plenerowa, w szczególności w celu ustalenia, czy stanowią własność Gminy Miejskiej Kraków, a także niemożliwe było uzyskanie opinii właściwych jednostek miejskich dot. możliwości jej ustawienia, w tym Wydziału Planowania Przestrzennego Urzędu Miasta Krakowa, Wydziału Spraw Administracyjnych, ZDMK, Plastyka Miejskiego itp. Niemożliwe było również przeprowadzenie wymaganego na podstawie § 17 ust. 3 Regulaminu badania rynku w celu urealnienia kosztów realizacji projektu, w szczególności obejmującego analizę dostępnych ofert, cen rynkowych, kosztów materiałów, usług oraz wszelkich innych wydatków niezbędnych do rzetelnego określenia wartości projektu, w tym kosztów umów cywilnoprawnych zawieranych ze specjalistami-historykami, którzy przygotować mieliby wsad merytoryczny do wystawy, kosztów zakupu systemu ekspozycyjnego, pozyskania materiałów graficznych, niezbędnych licencji, działań edukacyjnych, itd. Mając na względzie powyższe okoliczności oraz przytoczoną wyżej negatywną opinię oddziału Muzeum: Fabryka Emalia Oskara Schindlera - na podstawie § 15 ust. 3 i 5 Regulaminu Budżetu Obywatelskiego Miasta Krakowa Muzeum Krakowa nie może dokonać pozytywnej weryfikacji merytoryczno-prawnej przedstawionego projektu pod kątem spełnienia kryteriów wskazanych w cyt. Regulaminie, zgodnie z jego zapisami.