Zielony Plac przed Muzeum Narodowym
Edycja Budżet Obywatelski 2026 Projekt ogólnomiejski Realizacja projektu odbywać się będzie w przestrzeni ogólnodostępnej.
Lokalizacja
Główna lokalizacja: plac przed Gmachem Głównym Muzeum Narodowego w Krakowie
Krótki opis projektu
Celem projektu jest rozbetonowanie placu przed Gmachem Głównym Muzeum Narodowego wraz z zamianą wysłużonych donic oraz stworzeniem zielonej przestrzeni, gdzie można odpocząć, popracować, a nawet poprowadzić lekcje w cieniu kwitnących roślin!
Dołączona do projektu wizualizacja ( koncepcja) jest poglądowa i może ulec zmianie. Ostateczne zagospodarowanie terenu przed Muzeum Narodowym wykaże dokumentacja projektowa.
Opis projektu
Projekt zakłada rozbetonowanie fragmentu placu oraz posadzenie w gruncie roślin.
Rośliny:
Ze względu na niewielką objętość ziemi między placem a parkingiem podziemnym, na rabatach zostaną posadzone byliny kwitnące na niebiesko, co będzie nawiązywało do "Szafirowej Pracowni" Stanisława Wyspiańskiego. Pomiędzy bylinami zostaną posadzone rośliny cebulowe, które wiosną również zakwitną na niebiesko, a następnie zastąpią je byliny. Dzięki temu zabiegowi od wczesnej wiosny do późnej jesienie rabaty będą zdobić kwiaty, które zapewnią pokarm dzikim zapylaczom. Zamiast drzew pojawią się różnorakie pnącza, które nie tylko dadzą cień, lecz także ich liście przebarwią się jesienią dodatkowo wzmacniając wartość wizualną całości. Nasadzenia bylinowe zostaną otoczone zimozielonym żywopłotem, który poza efektem zieleni również jesienią i zimą, będzie stanowić miejsce schronienia i rozrodu ptaków. Dodatkowo na jednej z rabat będą rosły rośliny jadalne. Planowane są również krzewy o strukturze wielopniowych drzew. Dobór konkretnych gatunków zostanie uzgodniony przed realizacją projektu.
Funkcje:
Projekt z szacunkiem odnosi się do istniejącego placu i modernistycznej bryły budynku. Zachowuje istniejące piesze szlaki, zarówno dla przemierzających plac studentów, jak i odwiedzających Muzeum zwiedzających. Plac przed samym Muzeum pozostaje bez żadnej ingerencji w projekcie, co zapewni bezpieczeństwo w funkcjonowaniu placówki oraz utrzyma funkcje społeczne samego placu - to tutaj zbierają się przedstawiciele różnych ruchów społecznych czy uczestnicy manifestacji. Projekt nie ingeruje również w otoczenie pomnika Wyspiańskiego, gdzie uprawiane są sporty miejskie.
Powstaną natomiast przestrzenie (zielone pokoje), w których będą realizowane potrzeby mieszkańców:
- Cień to najczęstszy postulat korzystających z placu. Dzięki zastosowaniu lekkich konstrukcji pod pnącza, powstaną przestrzenie, gdzie będzie można spędzić czas w upalne dni. Pnącza zmniejszają miejskie wyspy ciepła, tworząc warstwę izolacyjną, jak i aktywnie chłodzą otoczenie przez transpirację. Co więcej, oczyszczają powietrze i redukują hałas oraz wspierają bioróżnorodność, tworząc unikalne siedlisko dla ptaków i owadów.
- Praca i odpoczynek. Zielone pokoje to miejsca, gdzie będzie można leżakować lub popracować przy stolikach, na których zmieści się laptop. Innowacyjnym rozwiązaniem będzie zielona klasa, gdzie grupy szkolne będą mogły poczekać na swoją kolej w zwiedzaniu Muzeum, a nauczyciele będą mogli poprowadzić tam nawet lekcje w plenerze.
- Warzywnik to rabata z roślinami jadalnymi (warzywami i ziołami), a zarazem nawiązanie do tradycji ogrodniczych dzielnicy Krowodrza oraz kontynuacja działającego w tym miejscu projektu "Jadalny Kraków". Rośliny będą uprawiane w kooperatywie mieszkańców i pracowników Muzeum.
Architektura:
Zgodnie z załączoną koncepcją:
- pergole,
- ławki,
- leżaki,
- stoliki do pracy,
- stoły warsztatowe w zielonej klasie.
Do wniosku został dołączona koncepcja przygotowana przez Zespół Miejskiej Ogrodniczki w ramach banku pomysłów.
UZASADNIENIE PROJEKTU
Plac przed Gmachem Głównym Muzeum Narodowego to prestiżowe miejsce o dużym znaczeniu dla Krakowian. To tu protestują, uprawiają sporty miejskie, odpoczywają przy ładnej pogodzie, idąc na Błonia lub wracając z nich. Wreszcie, często mijają je, spieszą się na lub z uczelni, do lub z Biblioteki Jagiellońskiej czy do lub z pracy. Niestety, kiedy robi się ciepło miejsce zamienia się w patelnię, na której wysokie temperatury zniechęcają do nawet krótkiego przebywania. Obecne meble miejskie i donice mają już swoje najlepsze lata za sobą, a stan posadzonych w nich drzew się nieustannie pogarsza. Pora na wprowadzenie trwałych rozwiązań, które będą zapobiegały tworzącej się tu cyklicznie w gorące dni wyspie ciepła, dadzą cień i zachęcą do częstszego korzystania z placu, niezależnie od pogody. To również ważne miejsce migracji nie-ludzkich mieszkańców miasta, którym wprowadzenie rabat da schronienie.
Liczba planowanych uczestników biorących udział w projekcie
Z przestrzeni będzie mógł korzystać każdy mieszkaniec i mieszkanka Krakowa oraz goście.
Opis procesu rekrutacji
nie dotyczy
Wykaz sprzętu przewidzianego do wykorzystania w projekcie
Niezbędny do realizacji i zapewniony przez wyłonionego wykonawce.
Uzasadnienie potwierdzające spełnienie przez projekt kryterium ogólnodostępności
Zielony Plac będzie dostępny dla wszystkich mieszkańców Krakowa, w tym dla osób z niepełnosprawnością. Ważne będzie zachowanie szlaków komunikacyjnych, miejsca do uprawiania sportów miejskich czy schronienia dla nie-ludzkich mieszkańców miasta.
| Nazwa | Opis | Koszt |
|---|---|---|
| Projekt | Opracowanie dokumentacji projektowej | 150 000,00 PLN |
| Realizacja | Realizacja na podstawie opracowanej dokumentacji projektowej | 1 301 000,00 PLN |
| 1 451 000,00 PLN |
| Nazwa | Opis | Data |
|---|---|---|
| Projekt | Rozpoczęcie opracowania dokumentacji projektowej | 2027 |
| Projekt cd.,realizacja | Zakończenie opracowania dokumentacji wraz z pozyskaniem stosowynych decyzji formalno-prawnych oraz realizacja | IV kw. 2028 |