Mini-lasy dla Krakowa
Edycja Budżet Obywatelski 2026 Projekt ogólnomiejski Realizacja projektu odbywać się będzie w przestrzeni ogólnodostępnej.
Lokalizacja
Główna lokalizacja: rondo Żołnierzy Wyklętych, 30-034 Kraków
Dodatkowe lokalizacje: rondo przy ulicach Norymberskiej, Wyłom i Pychowickiej
Krótki opis projektu
Projekt zakłada utworzenie dwóch lasów kieszonkowych metodą Miyawaki, polegającą na gęstym sadzeniu rodzimych gatunków drzew i krzewów, tworząc szybkorosnące, bioróżnorodne i trwałe minilasy. Lasy planowane są na zielonych wyspach małych rond.
Opis projektu
Projekt polega na utworzeniu dwóch lasów kieszonkowych metodą Miyawaki na terenach zieleni znajdujących się na wyspach rond: Ronda Żołnierzy Wyklętych oraz ronda na skrzyżowaniu ulic Norymberskiej, Wyłom i Pychowickiej. Obecnie tereny te są w dużej mierze pokryte trawnikiem o niewielkiej wartości przyrodniczej, wymagającym regularnej pielęgnacji.
Metoda Miyawaki polega na odtwarzaniu naturalnych zbiorowisk leśnych poprzez bardzo gęste sadzenie rodzimych gatunków drzew i krzewów w sposób imitujący naturalną strukturę lasu. W jednym miejscu sadzi się kilka warstw roślinności: drzewa wysokie, drzewa niższe, krzewy oraz rośliny runa. Typowa gęstość nasadzeń wynosi około 34 sadzonki na metr kwadratowy. Takie podejście powoduje szybkie zamknięcie koron drzew, ograniczenie wzrostu chwastów oraz dynamiczny rozwój całego ekosystemu. W rezultacie powstaje zwarty, wielogatunkowy i odporny ekosystem leśny, który rozwija się znacznie szybciej niż w przypadku tradycyjnych nasadzeń miejskich i już po około trzech latach staje się wyspą zieleni, praktycznie nie wymagającą pielęgnacji.
W ramach projektu palnowane jest:
- przygotowanie gleby poprzez jej spulchnienie i wzbogacenie materią organiczną;
- wykonanie gęstych nasadzeń rodzimych gatunków drzew i krzewów;
- stworzenie wielowarstwowej struktury roślinności;
- pielęgnacja roślinności przez pierwsze 3 lata.
Proponowane gatunki drzew i krzewów rodzimych Małopolsce obejmują m.in.: dąb szypułkowy, grab pospolity, lipę drobnolistną, klon zwyczajny, jarząb pospolity, czereśnię ptasią, leszczynę, dereń świdwa, kalinę koralową.
Lasy kieszonkowe tego typu mogą rozwijać się nawet kilkukrotnie szybciej niż tradycyjne nasadzenia miejskie i w ciągu kilku lat tworzą gęsty, stabilny ekosystem. Dzięki temu znacząco zwiększają różnorodność biologiczną oraz poprawiają warunki środowiskowe w wysoce zurbanizowanych obszarach.
UZASADNIENIE PROJEKTU
Kraków, podobnie jak inne duże miasta, coraz wyraźniej odczuwa skutki gęstej zabudowy, zanieczyszczonego powietrza oraz rosnących temperatur. Jednym z najskuteczniejszych sposobów przeciwdziałania tym problemom jest zwiększanie ilości terenów zielonych oraz wprowadzanie różnorodnych ekosystemów roślinnych.
Lasy kieszonkowe stanowią efektywne narzędzie zwiększania powierzchni biologicznie czynnej w mieście. Dzięki gęstym nasadzeniom oraz dużej różnorodności gatunkowej szybciej niż tradycyjne nasadzenia miejskie poprawiają mikroklimat oraz zwiększają zdolność retencji wody w glebie.
Projekt przyczyni się do:
- ograniczenia efektu miejskiej wyspy ciepła,
- zwiększenia retencji wody opadowej,
- poprawy jakości powietrza poprzez wychwytywanie pyłów i zanieczyszczeń,
- zwiększenia liczby siedlisk dla owadów zapylających i ptaków,
- zwiększenia powierzchni zieleni w gęsto zurbanizowanej przestrzeni Krakowa.
Dodatkowo realizacja projektu poprawi estetykę przestrzeni publicznej. Obecne trawniki na wyspach rond mają ograniczoną wartość przyrodniczą, natomiast przekształcenie ich w niewielkie ekosystemy leśne pozwoli stworzyć atrakcyjny wizualnie i trwały element krajobrazu miejskiego.
Liczba planowanych uczestników biorących udział w projekcie
Wszyscy mieszkańcy i goście Krakowa odwiedzający Krowodrzę i Dębniki.
Opis procesu rekrutacji
Projekt nie przewiduje rekrutacji.
Wykaz sprzętu przewidzianego do wykorzystania w projekcie
Zgodnie z wymaganiami Zarządu Zieleni Miejskiej w Krakowie (ZZM).
Uzasadnienie potwierdzające spełnienie przez projekt kryterium ogólnodostępności
Projekt spełnia kryterium ogólnodostępności, ponieważ planowane nasadzenia będą zlokalizowane na terenach należących do przestrzeni publicznej miasta Krakowa. Efekty projektu będą dostępne bez żadnych ograniczeń dla wszystkich użytkowników przestrzeni publicznej. Lasy kieszonkowe będą stanowić trwały, ogólnodostępny element krajobrazu miejskiego i będą służyć wszystkim użytkownikom przestrzeni.
| Nazwa | Opis | Koszt |
|---|---|---|
| Przygotowanie gleby i terenu | 221 m2; 30 zł/m2 Zgodnie z cennikiem BO UMK | 6 630,00 PLN |
| Zakup i posadzenie drzew | 90 szt.; 1 500 zł/szt. Zgodnie z cennikiem BO UMK | 135 000,00 PLN |
| Nasadzenia krzewów | 685 szt.; 55 zł/szt. Zgodnie z cennikiem BO UMK | 37 675,00 PLN |
| Rabaty roślinne / roślinność runa | 10 szt.; 300 zł/szt. Zgodnie z cennikiem BO UMK | 3 000,00 PLN |
| Pielęgnacja zieleni | 16% wartości nasadzeń Zgodnie z cennikiem BO UMK | 28 108,00 PLN |
| 210 413,00 PLN |
| Nazwa | Opis | Data |
|---|---|---|
| Przygotowanie dokumentacji projektowej | Opracowanie projektu zagospodarowania terenu, dobór gatunków, przygotowanie dokumentacji technicznej | styczeń - marzec 2027 |
| Uzyskanie niezbędnych uzgodnień | Uzgodnienia z jednostkami miejskimi odpowiedzialnymi za zieleń oraz zarządzanie drogami | marzec – kwiecień 2027 |
| Przygotowanie terenu | Spulchnienie gleby, poprawa struktury gleby, wzbogacenie materią organiczną | maj – czerwiec 2027 |
| Zakup materiału roślinnego | Zakup drzew, krzewów oraz materiałów do nasadzeń | sierpień – wrzesień 2027 |
| Wykonanie nasadzeń | Sadzenie roślin zgodnie z metodą Miyawaki oraz przygotowaną dokumentacją | październik – listopad 2027 |
| Pielęgnacja i monitoring nasadzeń | Podlewanie, kontrola wzrostu roślin oraz pielęgnacja w pierwszych latach | 2027–2029 |